Lê Cẩm Tú
hỏi ·

Tại sao có tên gọi "lúa chiêm" và "lúa mùa"?

app-iconTrả lời:
1. Nguồn gốc tên gọi - Theo các nghiên cứu của nhà sử học Lê Quý Đôn trong cuốn Vân đài loại ngữ, người Kinh đã tiếp xúc với người Chiêm Thành (vương quốc Chăm Pa cũ) và học cách trồng lúa phù hợp với mùa đông xuân, sau đó gọi loại lúa này là lúa chiêm để ghi nhớ nguồn gốc xuất xứ từ đất Chiêm. - Ban đầu, miền Bắc Việt Nam chỉ có một vụ lúa duy nhất vào mùa mưa, gọi là lúa mùa. Khi có giống lúa chiêm được du nhập, người ta phân biệt hai loại vụ lúa theo thời vụ: + Vụ chiêm: Được gieo cấy vào cuối năm âm lịch, thời tiết lạnh khô, thu hoạch vào hè năm sau, chủ yếu sử dụng giống lúa chiêm mang khả năng chịu rét tốt. + Vụ mùa: Được gieo vào cuối mùa mưa, thu hoạch vào cuối năm, là vụ lúa chính ở hầu hết các vùng miền Bắc. 2. Thành ngữ dân gian khẳng định sự phân biệt Thành ngữ "Chiêm Nam, mùa Bắc" chính là tóm tắt sự khác biệt về vụ lúa chính giữa hai vùng: - Ở miền Nam và Trung Bộ, vụ chiêm là vụ chính mang lại năng suất cao hơn. - Ở miền Bắc, ngược lại vụ mùa là vụ chính được ưu tiên hơn. 3. Thay đổi thời gian canh tác hiện nay Hiện nay, với việc cải tạo giống lúa mới và hệ thống thủy lợi hiện đại, người nông dân có thể linh hoạt thay đổi thời gian gieo cấy, không còn gắn liền hoàn toàn với thời tiết cổ truyền, nhưng tên gọi lúa chiêm và lúa mùa vẫn được sử dụng đến nay. *** Nếu bạn muốn tìm hiểu thêm về kỹ thuật canh tác lúa chiêm hay sự thay đổi cơ cấu vụ lúa ở Việt Nam, tôi có thể cung cấp thêm thông tin chi tiết.