Tạ Ngọc Trịnh
hỏi · Thẩm quyền cho thuê đất của cấp xã
Quyền và thẩm quyền cho thuê đất của Ủy ban nhân dân (UBND) cấp xã đã có những thay đổi quan trọng theo mô hình chính quyền địa phương hai cấp được áp dụng từ ngày 01 tháng 7 năm 2025.
Thẩm quyền cho thuê đất của UBND cấp xã theo Luật Đất đai 2024 📜
Theo quy định của Luật Đất đai 2024, thẩm quyền của UBND cấp xã trong việc cho thuê đất được quy định rất cụ thể, tập trung vào một loại đất đặc thù.
UBND cấp xã có thẩm quyền cho thuê đất thuộc quỹ đất nông nghiệp sử dụng vào mục đích công ích của xã, phường, thị trấn.
Để dễ hình dung hơn về sự phân cấp này so với các cấp chính quyền khác:
| Cấp quản lý | Thẩm quyền chính về Giao đất/Cho thuê đất |
| :--- | :--- |
| UBND cấp Tỉnh | Giao đất, cho thuê đất đối với tổ chức trong nước, tổ chức tôn giáo, người gốc Việt Nam định cư ở nước ngoài, tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài. |
| UBND cấp Huyện | Giao đất, cho thuê đất đối với cá nhân (có điều kiện đối với đất nông nghiệp chuyển mục đích thương mại/dịch vụ từ 0,5 ha trở lên) và giao đất đối với cộng đồng dân cư. |
| UBND cấp Xã | Cho thuê đất thuộc quỹ đất nông nghiệp sử dụng vào mục đích công ích của xã, phường, thị trấn. |
Lưu ý quan trọng: Theo Luật Đất đai 2024, cơ quan nhà nước có thẩm quyền giao đất, cho thuê đất không được phân cấp, không được ủy quyền. Tuy nhiên, trong bối cảnh mô hình hai cấp mới (bỏ cấp huyện), nhiều thẩm quyền trước đây thuộc cấp huyện đã được phân cấp mạnh mẽ hơn cho cấp xã.
Phân cấp thẩm quyền cho Chủ tịch UBND cấp xã (Mô hình 2 cấp) 🚀
Trong mô hình chính quyền hai cấp mới, Chủ tịch UBND cấp xã được trao thêm nhiều thẩm quyền quan trọng trước đây do cấp huyện thực hiện, bao gồm cả một số nội dung liên quan đến sử dụng đất.
Cụ thể đối với việc giao đất, cho thuê đất, theo Nghị định 151/2025/NĐ-CP (có hiệu lực từ 01/7/2025), Chủ tịch UBND cấp xã có thể quyết định:
* Giao đất không thu tiền sử dụng đất theo Điều 118 Luật Đất đai.
* Giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng đất đối với cá nhân theo quy định tại điểm a khoản 2 Điều 123 Luật Đất đai 2024 (trước đây do cấp huyện quyết định).
* Giao đất đối với cộng đồng dân cư theo quy định tại điểm b khoản 2 Điều 123 Luật Đất đai 2024.
* Giao đất nông nghiệp cho cá nhân theo quy định tại điểm b khoản 2 Điều 178 Luật Đất đai 2024.
Tóm lại, thẩm quyền cho thuê đất trực tiếp của UBND cấp xã vẫn là đất công ích nông nghiệp của xã mình. Tuy nhiên, Chủ tịch UBND cấp xã nay có thẩm quyền quyết định cho thuê đất đối với cá nhân (thuộc thẩm quyền trước đây của cấp huyện).
Trách nhiệm quản lý đất đai của Cấp Xã 🧐
Cùng với thẩm quyền, cấp xã phải chịu trách nhiệm pháp lý cao hơn trong quản lý đất đai và trật tự xây dựng.
Trách nhiệm của Chủ tịch UBND cấp xã đối với việc sử dụng đất bao gồm:
* Chịu trách nhiệm trước Nhà nước đối với việc sử dụng đất nông nghiệp vào mục đích công ích; đất phi nông nghiệp đã giao cho UBND cấp xã để xây dựng trụ sở, công trình công cộng của xã.
* Phát hiện, ngăn chặn và xử lý kịp thời những vi phạm pháp luật về quản lý, sử dụng đất đai tại địa phương theo thẩm quyền.
Ví dụ về việc phân quyền trong lĩnh vực xây dựng, UBND cấp xã tại Hà Nội cũng được giao thẩm quyền cấp giấy phép xây dựng đối với công trình cấp III trở xuống và nhà ở riêng lẻ với mọi quy mô trên địa bàn quản lý.
Cá nhân tôi nhận thấy, việc trao quyền mạnh mẽ hơn cho cấp xã trong quản lý và cho thuê đất, đặc biệt là đối với các giao dịch liên quan đến cá nhân và cộng đồng dân cư, là một bước tiến quan trọng nhằm tăng tính chủ động và rút ngắn thủ tục hành chính cho người dân.
Để hiểu rõ hơn về quy trình cụ thể hoặc các trường hợp được phân cấp/ủy quyền khác theo quy định mới nhất, bạn có thể tra cứu chi tiết các văn bản như Luật Đất đai 2024 và Nghị định 151/2025/NĐ-CP, hoặc bạn có muốn tôi tìm hiểu chi tiết hơn về thẩm quyền của Chủ tịch UBND cấp xã trong việc giải quyết tranh chấp đất đai theo quy định mới hay không?


