Vai trò của thanh niên trong kỷ nguyên mới: Gìn giữ văn hóa, bảo vệ tư tưởng, kiến tạo tương lai?

Phát huy vai trò cán bộ đoàn, đoàn viên, thanh niên: Lan tỏa văn hóa dân tộc, bảo vệ nền tảng tư tưởng đưa đất nước vào kỷ nguyên mới Sa-pô: Trong kỷ nguyên phát triển mới của dân tộc, cán bộ đoàn, đoàn viên và thanh niên được giao trọng trách kép: vừa gìn giữ, phát huy văn hóa truyền thống lịch sử dân tộc, vừa tham gia xây dựng bộ máy hệ thống chính trị tinh gọn, chống lãng phí và bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng. Vai trò tiên phong của thanh niên trong hành trình đưa đất nước vào kỷ nguyên mới Ngày nay, khi cả nước đang bước vào kỷ nguyên mới – kỷ nguyên phát triển vượt bậc, thịnh vượng của dân tộc, vai trò của thế hệ trẻ, đặc biệt là cán bộ đoàn, đoàn viên của Đoàn TNCS Hồ Chí Minh trở thành yếu tố then chốt quyết định thành công của các mục tiêu quốc gia. Các bạn không chỉ là lực lượng xung kích trong phát triển kinh tế - xã hội, mà còn được giao hai nhiệm vụ chiến lược: bảo tồn, lan tỏa những giá trị văn hóa, truyền thống, lịch sử dân tộc; đồng thời tham gia tích cực vào công cuộc tinh gọn bộ máy hệ thống chính trị, chống lãng phí và bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trước mọi âm mưu xuyên tạc của các thế lực thù địch. Với đặc điểm năng động, sáng tạo và am hiểu công nghệ số, thanh niên có đủ ưu thế để thực hiện tốt cả hai nhiệm vụ này. Tuy nhiên, bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng cùng sự lan truyền thông tin phức tạp trên không gian mạng cũng đặt ra nhiều thách thức, đòi hỏi tổ chức Đoàn các cấp phải có những giải pháp cụ thể, phù hợp để phát huy tối đa vai trò của cán bộ đoàn, đoàn viên. Thanh niên: “Đại sứ” lan tỏa giá trị văn hóa, lịch sử dân tộc trên không gian mạng Trong những năm qua, tổ chức Đoàn TNCS Hồ Chí Minh các cấp đã triển khai nhiều mô hình sáng tạo để phát huy vai trò của thanh niên trong việc gìn giữ, phát huy văn hóa truyền thống. Tại Quảng Ninh, Bí thư Đoàn xã Tràng Lương Trần Thị Ánh Nhung đã dành nhiều tâm huyết mở lớp học tiếng dân tộc Sán Dìu, tiếng Tày, vận động thanh thiếu nhi tham gia câu lạc bộ hát Then đàn tính của người Tày, hát Soọng cô của người Sán Dìu, góp phần giữ gìn bản sắc văn hóa đồng bào dân tộc thiểu số địa phương khỏi mai một. Thành tích của chị đã được Trung ương Đoàn ghi nhận với giải thưởng Vừ A Dính lần thứ XV năm 2023, một giải thưởng cao quý dành cho những cá nhân xuất sắc đóng góp cho vùng đồng bào dân tộc miền núi. Trên quy mô toàn quốc, các chương trình do Trung ương Đoàn phát động như Cuộc thi trực tuyến “Tự hào Việt Nam”, cuộc thi sáng tạo video clip “Tinh hoa Việt Nam” trên mạng xã hội đã thu hút hàng triệu đoàn viên, thanh niên tham gia. Nhiều nghệ sĩ, người sáng tạo nội dung trẻ đã kết hợp yếu tố văn hóa truyền thống với hình thức hiện đại để thu hút giới trẻ, tiêu biểu như ca sĩ Hoàng Thùy Linh với các sản phẩm âm nhạc mang đậm dấu ấn văn hóa dân gian “Để Mị nói cho mà nghe”, “Bánh trôi nước”, hay ca sĩ Hà Mio kết hợp làn điệu xẩm với rap và nhạc điện tử EDM, đưa văn hóa truyền thống đến với thế hệ gen Z một cách tự nhiên, hấp dẫn. Đặc biệt, ứng dụng công nghệ số trong quảng bá di sản văn hóa trở thành xu hướng được các cấp bộ Đoàn phổ biến. Nhiều tỉnh thành đã triển khai xây dựng bản đồ số, mã QR giới thiệu các địa chỉ đỏ, di tích lịch sử - văn hóa địa phương, giúp người dân và du khách dễ dàng tiếp cận thông tin chỉ với một thao tác quét mã. Những hoạt động này không chỉ giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc, mà còn tạo ra các sản phẩm công nghiệp văn hóa có giá trị kinh tế, góp phần thúc đẩy phát triển du lịch và kinh tế địa phương. Tham gia xây dựng bộ máy tinh gọn, chống lãng phí: Trách nhiệm của thế hệ trẻ Bên cạnh nhiệm vụ bảo tồn văn hóa, cán bộ đoàn, đoàn viên còn đóng vai trò quan trọng trong công cuộc tinh gọn bộ máy hệ thống chính trị, chống lãng phí nguồn lực quốc gia. Là lực lượng trẻ, có tư duy đổi mới, thanh niên có thể đóng góp nhiều ý tưởng sáng tạo để tối ưu hóa quy trình hoạt động, loại bỏ các thủ tục hành chính rườm rà, nâng cao hiệu quả làm việc của các cơ quan, đơn vị. Nhiều cấp bộ Đoàn trên cả nước đã triển khai phong trào “Đoàn viên tham gia cải cách hành chính”, khuyến khích thanh niên đề xuất các giải pháp số hóa công việc, xây dựng các phần mềm quản lý công việc nội bộ, giảm thiểu giấy tờ và thời gian xử lý thủ tục. Tại nhiều địa phương, đoàn viên thanh niên còn tham gia vào các tổ giám sát xã hội, kiểm tra việc sử dụng ngân sách nhà nước, phát hiện và phản ánh các trường hợp lãng phí, tiêu cực đến cơ quan chức năng. Những hoạt động này thể hiện tinh thần trách nhiệm của thanh niên đối với công việc chung, góp phần xây dựng một bộ máy hệ thống chính trị hoạt động hiệu quả, minh bạch, vì lợi ích của nhân dân. Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Tạ Quang Đông, tại sự kiện kỷ niệm 95 năm Ngày thành lập Đoàn TNCS Hồ Chí Minh diễn ra vào tháng 3/2026, đã nhấn mạnh yêu cầu: “Cần xây dựng lớp thanh niên có trách nhiệm với văn hóa dân tộc, có tư duy phát triển văn hóa gắn với kinh tế, có khả năng tham gia vào các ngành công nghiệp văn hóa và hội nhập quốc tế”. Yêu cầu này cũng hoàn toàn phù hợp với vai trò của thanh niên trong việc xây dựng bộ máy tinh gọn, chống lãng phí – một nhiệm vụ đòi hỏi tư duy sáng tạo, tinh thần trách nhiệm cao của thế hệ trẻ. Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng: Nhiệm vụ cấp thiết trong bối cảnh hiện nay Cùng với việc phát huy văn hóa và tham gia xây dựng bộ máy tinh gọn, cán bộ đoàn, đoàn viên phải đóng vai trò tiên phong trong việc bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các thông tin xấu độc, luận điệu sai trái của các thế lực thù địch. Các thế lực này không ngừng lôi kéo, kích động thanh niên trên không gian mạng, bôi nhọ các giá trị văn hóa dân tộc, xuyên tạc chủ trương, đường lối của Đảng, nhằm làm cho một bộ phận thanh niên xa rời mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội. Trước tình hình đó, các cấp bộ Đoàn đã chủ động triển khai nhiều giải pháp để nâng cao bản lĩnh chính trị cho đoàn viên, thanh niên. Phong trào “Mỗi ngày một tin tốt, mỗi tuần một câu chuyện đẹp” với tinh thần “lấy cái đẹp, dẹp cái xấu” đã lan tỏa rộng rãi trên toàn quốc, khuyến khích thanh niên chia sẻ các thông tin tích cực, phản bác các nội dung sai trái trên mạng xã hội. Nhiều câu lạc bộ phản biện của đoàn viên thanh niên được thành lập, có nhiệm vụ theo dõi, phân tích và đưa ra các luận điểm khoa học để phản bác các luận điệu xuyên tạc về chủ trương tinh gọn bộ máy, về chính sách văn hóa của Đảng và Nhà nước. Để làm tốt nhiệm vụ bảo vệ nền tảng tư tưởng, cán bộ đoàn phải được trang bị đầy đủ kiến thức về các chủ trương, đường lối của Đảng, có khả năng phân tích thông tin trên không gian mạng, tránh bị các thế lực xấu lôi kéo. Tỉnh đoàn Hà Tĩnh trong một bài viết của mình đã chỉ rõ: tổ chức Đoàn các cấp cần tổ chức các hoạt động phản biện, đấu tranh trực diện với các thông tin tiêu cực, xấu độc trên không gian mạng, tạo ra môi trường mạng lành mạnh cho thanh thiếu nhi phát triển. Đề xuất các giải pháp phát huy vai trò của cán bộ đoàn, đoàn viên trong giai đoạn mới Để phát huy tối đa vai trò của cán bộ đoàn, đoàn viên, thanh niên trong việc thực hiện các nhiệm vụ chiến lược, cần triển khai đồng bộ 5 giải pháp chính sau: 1. Nâng cao năng lực nhận thức và bản lĩnh chính trị cho cán bộ đoàn: Tổ chức các lớp tập huấn thường xuyên về các chủ trương của Đảng về văn hóa, về tinh gọn bộ máy, về công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng. Trang bị cho thanh niên kỹ năng kiểm chứng thông tin, nhận diện các luận điệu sai trái trên không gian mạng, để họ có đủ năng lực tự bảo vệ mình và tham gia đấu tranh phản bác thông tin xấu độc. 2. Đổi mới hình thức hoạt động Đoàn, gắn với thực tế đời sống thanh niên: Thay vì các hình thức sinh hoạt cổ điển, khuyến khích các cấp bộ Đoàn tổ chức các hoạt động trải nghiệm văn hóa, các cuộc thi sáng tạo nội dung số về lịch sử, di sản địa phương, các diễn đàn để thanh niên đóng góp ý tưởng về cải cách hành chính, chống lãng phí. Các hoạt động này cần phù hợp với sở thích và thói quen của thế hệ trẻ, thu hút sự tham gia đông đảo của đoàn viên. 3. Xây dựng nguồn lực hỗ trợ thanh niên khởi nghiệp trong lĩnh vực công nghiệp văn hóa: Thành lập các quỹ hỗ trợ, các chương trình đào tạo kỹ năng cho thanh niên có ý tưởng phát triển các sản phẩm văn hóa từ giá trị truyền thống. Khuyến khích các bạn trẻ kết hợp văn hóa dân tộc với công nghệ số để tạo ra các sản phẩm có giá trị thị trường, vừa lan tỏa bản sắc dân tộc, vừa tạo ra nguồn thu nhập bền vững. 4. Khen thưởng, nhân rộng các mô hình, gương tiêu biểu: Thường xuyên tổ chức các cuộc bình chọn, trao giải cho các cán bộ đoàn, đoàn viên có thành tích xuất sắc trong việc gìn giữ văn hóa dân tộc, tham gia tinh gọn bộ máy, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng. Nhân rộng các mô hình thành công như mã QR di tích, lớp học tiếng dân tộc, câu lạc bộ phản biện thông tin để các địa phương khác có thể học hỏi và áp dụng. 5. Gắn kết nhiệm vụ bảo vệ nền tảng tư tưởng với các hoạt động thường ngày của Đoàn: Không xem việc bảo vệ nền tảng tư tưởng là một nhiệm vụ riêng lẻ, mà lồng ghép nó vào tất cả các hoạt động của tổ chức Đoàn, từ các buổi sinh hoạt chi đoàn đến các chương trình tình nguyện, các hoạt động văn hóa, thể thao. Tạo thành một luồng tư tưởng thống nhất trong toàn bộ đoàn viên, thanh niên về trách nhiệm bảo vệ Đảng, bảo vệ Tổ quốc. Kết luận Trong kỷ nguyên mới của dân tộc, vai trò của cán bộ đoàn, đoàn viên, thanh niên càng trở nên quan trọng hơn bao giờ hết. Việc phát huy vai trò tiên phong của thế hệ trẻ trong việc gìn giữ văn hóa truyền thống, tham gia xây dựng bộ máy tinh gọn, chống lãng phí và bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng không chỉ là yêu cầu cấp thiết hiện tại, mà còn là yếu tố quyết định để đất nước tiếp tục phát triển bền vững, giữ vững độc lập, chủ quyền và vươn tầm ra thế giới. Với năng lượng, tinh thần sáng tạo và tình yêu nước, thế hệ trẻ Việt Nam hoàn toàn có thể hoàn thành tốt trọng trách này, viết nên những trang sử mới cho dân tộc. Bạn có muốn tìm hiểu thêm về các mô hình hoạt động của Đoàn TNCS Hồ Chí Minh tại địa phương, hay các chương trình hỗ trợ thanh niên khởi nghiệp trong lĩnh vực công nghiệp văn hóa? Hãy đặt câu hỏi để được cung cấp thông tin chi tiết từ các nguồn chính thức.