Vì sao Vua Quang Trung đột ngột qua đời ở tuổi 40, bỏ lại nhiều tranh cãi lịch sử và y khoa?

Các giả thuyết lịch sử và y khoa Cho đến nay, vẫn chưa có giải pháp cuối cùng cho câu hỏi về nguyên nhân cái chết đột ngột của Quang Trung. Các tài liệu lịch sử ghi rằng ông bị "bạo bệnh" nhưng không nêu rõ bệnh gì, dẫn đến nhiều giả thuyết khác nhau: - Giả thuyết mê tín: Một số tài liệu triều Nguyễn ghi rằng Quang Trung bị ông già đầu bạc đánh trán từ trên trời xuống do vi phạm lăng tẩm nhà Nguyễn, gây ra bệnh nặng và chết. Tuy nhiên đây là chi tiết hư cấu nhằm nâng cao sự mê tín vào "thiên mệnh" của nhà Nguyễn. - Giả thuyết đầu độc: Có giả thuyết cho rằng bà Lê Ngọc Hân đầu độc chồng vì ghen tị khi Quang Trung sai sứ giả sang cầu hôn với Càn Long, nhưng không có chứng cứ xác thực. - Giả thuyết bệnh ngã nước: Tác giả Hoàng Cơ Thụy cho rằng Quang Trung sinh trưởng ở vùng có nhiều muỗi độc, bị bệnh ngã nước (sốt rét vàng da) kéo dài nhiều tháng, dẫn đến các biến chứng phức tạp và chết. Tuy nhiên, triệu chứng "bóng mây thoắt đã ngưng chừng xe loan" trong bài thơ của Ngọc Hân không hoàn toàn khớp với diễn biến bệnh ngã nước. - Giả thuyết bệnh hoại huyết hay gan suy: Bác sĩ Võ Tư Nhượng cho thấy các triệu chứng như mệt mỏi, nhức đầu, chóng mặt, da xanh xao và xuất hiện chấm đỏ có thể liên quan đến bệnh hoại huyết cấp tính hoặc viêm gan tiến triển thành gan suy, do ông thường ẩm thực nhiều và xuyên qua các chiến trường ẩm ướt. Kết luận khoa học gần đây Dựa trên khảo cứu của bác sĩ Bùi Minh Đức và các chuyên gia y khoa hiện đại: - Quang Trung có thể đã mắc tai biến mạch máu não hay xuất huyết não dưới màng nhện theo mô tả cổ là "huyễn vận": bỗng hoa mắt, tối sầm mặt mũi, mê man bất tỉnh, sau đó tỉnh dậy nhưng bệnh tình ngày càng nặng. - Nguyên nhân tử vong cuối cùng có thể là viêm phổi sặc hay tràn dịch màng phổi xảy ra sau khi cơn tai biến mạch máu não, gây suy hô hấp và tử vong trong vài ngày sau đó. Vào khoảng 11-12 giờ đêm ngày 29 tháng 7 âm lịch (16 tháng 9 năm 1792), Quang Trung qua đời ở tuổi 40, chỉ sau 3 năm trị quốc và 20 năm chinh chiến.